రూ.3,230 కోట్లతో ‘యుగే యుగేన్ భారత్ మ్యూజియం’

ఢిల్లీలోని నార్త్, సౌత్ బ్లాక్ భవనాల్లో ఏర్పాటు.. కేంద్ర కేబినెట్ ఆమోదం

న్యూఢిల్లీ: భారతదేశ చరిత్ర, నాగరికత, కళలు, సంస్కృతి, సంప్రదాయాలు, విజ్ఞాన వారసత్వాన్ని ప్రపంచానికి పరిచయం చేసే లక్ష్యంతో కేంద్ర ప్రభుత్వం మరో కీలక ప్రాజెక్టుకు ఆమోదం తెలిపింది. దేశ రాజధాని ఢిల్లీలోని చారిత్రక నార్త్ బ్లాక్, సౌత్ బ్లాక్ భవనాలను ‘యుగే యుగేన్ భారత్ మ్యూజియం’గా అభివృద్ధి చేసేందుకు కేంద్ర కేబినెట్ ఆర్థిక వ్యవహారాల కమిటీ రూ.3,230 కోట్ల అంచనా వ్యయంతో ఆమోదం తెలిపింది. ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ అధ్యక్షతన నవంబర్ 11న జరిగిన సమావేశంలో ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నారు.

చారిత్రక భవనాలకు కొత్త రూపం

ప్రస్తుతం ప్రభుత్వ కార్యాలయాలుగా వినియోగించిన నార్త్, సౌత్ బ్లాక్ భవనాలను వాటి చారిత్రక, నిర్మాణ శైలికి ఎలాంటి నష్టం కలగకుండా ఆధునిక మ్యూజియంగా తీర్చిదిద్దనున్నారు. సుమారు 1,78,509 చదరపు మీటర్ల నిర్మిత విస్తీర్ణంలో ఈ ప్రాజెక్టును అభివృద్ధి చేయనున్నారు. భారతీయ నాగరికత ప్రస్థానం, చారిత్రక పరిణామాలు, కళారూపాలు, సంప్రదాయాలు, విజ్ఞాన వ్యవస్థలు, సాంస్కృతిక వైవిధ్యాన్ని వివిధ గ్యాలరీలు, ప్రదర్శనల ద్వారా సందర్శకులకు పరిచయం చేయనున్నారు.

ఆధునిక సాంకేతికతతో మ్యూజియం అనుభవం

మ్యూజియంలో ఆధునిక ప్రదర్శన విధానాలు, ఇమర్సివ్ టెక్నాలజీ, డిజిటల్ అనుభవాలకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వనున్నారు. చారిత్రక వస్తువుల భద్రపరిచే కేంద్రాలు, పరిరక్షణ విభాగాలు, సందర్శకులకు అవసరమైన సౌకర్యాలు, ప్రత్యేక ప్రదర్శన ప్రాంతాలను ఏర్పాటు చేయనున్నారు. ప్రపంచంలోని ప్రముఖ మ్యూజియంలతో పోలిస్తే అత్యధిక ప్రదర్శన విస్తీర్ణం కలిగిన మ్యూజియంగా దీనిని అభివృద్ధి చేయాలని కేంద్రం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.

2027లో తొలి గ్యాలరీ ప్రారంభించే యోచన

ఈ ప్రాజెక్టును 2026-27 నుంచి 2030-31 ఆర్థిక సంవత్సరం వరకు దశలవారీగా చేపట్టనున్నారు. నార్త్ బ్లాక్‌లో ‘అలంకరణ’ (Adornment) ఇతివృత్తంతో తొలి గ్యాలరీని 2027 ద్వితీయార్థంలో ప్రజలకు అందుబాటులోకి తీసుకురావాలని ప్రణాళిక రూపొందించారు. జాతీయ మ్యూజియంతో పాటు కేంద్ర సాంస్కృతిక శాఖ పరిధిలోని మ్యూజియంలు, భారత పురావస్తు శాఖకు చెందిన 52 ప్రదేశాల మ్యూజియంలు, రాష్ట్ర మ్యూజియంలు, ప్రైవేటు సేకరణల్లోని సుమారు 18 లక్షల వస్తువులను ప్రదర్శన కోసం గుర్తించినట్లు కేంద్ర ప్రభుత్వం వెల్లడించింది.

విద్యార్థులు, పరిశోధకులకు విజ్ఞాన కేంద్రం

ఈ మ్యూజియం సాధారణ సందర్శకులతో పాటు విద్యార్థులు, పరిశోధకులు, చరిత్రకారులు, కళాకారులు, దేశీయ, విదేశీ పర్యాటకులకు ఉపయోగపడేలా రూపొందించనున్నారు. భారతీయ నాగరికతకు సంబంధించిన చారిత్రక ఆధారాలు, కళాఖండాలు, సంప్రదాయాలు, విజ్ఞాన సంపదను ఒకే వేదికపై తెలుసుకునే అవకాశం కల్పించనున్నారు. ఏడాదికి కోటి మంది సందర్శకులకు సేవలు అందించే సామర్థ్యంతో మౌలిక సదుపాయాలను అభివృద్ధి చేయాలని కేంద్రం ప్రణాళిక సిద్ధం చేసింది.

భారతదేశ సాంస్కృతిక వారసత్వాన్ని భవిష్యత్ తరాలకు పరిచయం చేయడంతో పాటు చారిత్రక భవనాలకు కొత్త ప్రజోపయోగ పాత్ర కల్పించడం ఈ ప్రాజెక్టు ప్రధాన ఉద్దేశంగా కేంద్ర ప్రభుత్వం పేర్కొంది. రూ.3,230 కోట్ల వ్యయంతో చేపట్టనున్న ఈ మ్యూజియం ప్రాజెక్టు పూర్తయితే దేశ సాంస్కృతిక, చారిత్రక సంపదను ప్రపంచానికి పరిచయం చేసే కీలక కేంద్రంగా నిలవనుంది.