రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధానికి భారత్ మూడు అంశాల సంధి ప్రతిపాదన..
కాల్పుల విరమణకు కొత్త మార్గం
అంతర్జాతీయం: రష్యా-ఉక్రెయిన్ మధ్య కొనసాగుతున్న యుద్ధానికి ముగింపు పలికే దిశగా భారత్ మూడు అంశాలతో కూడిన కాల్పుల విరమణ ప్రతిపాదనను ముందుకు తీసుకొచ్చినట్లు తాజా నివేదికలు వెల్లడించాయి. ఇంధన, మౌలిక సదుపాయాలపై పరస్పర దాడులను నిలిపివేయడం, నల్ల సముద్రం (బ్లాక్ సీ) మార్గంలో ఆహార ధాన్యాలు, ఇంధన సరఫరాలను కొనసాగించడం, వాణిజ్య నౌకలపై దాడులు నిలిపివేయడం వంటి అంశాలను భారత ప్రతిపాదనలో చేర్చినట్లు సమాచారం.
భారత్ ప్రతిపాదించిన మూడు అంశాల ప్రణాళికలో మొదటగా ఇంధన కేంద్రాలు, ఇతర కీలక మౌలిక సదుపాయాలపై దాడులను నిలిపివేయాలని సూచించినట్లు తెలుస్తోంది. యుద్ధ సమయంలో ఇంధన మౌలిక సదుపాయాలపై దాడులు ఇరు దేశాల్లోనూ ప్రజల జీవనంపై ప్రభావం చూపుతున్న నేపథ్యంలో ఈ అంశానికి ప్రాధాన్యత ఇచ్చినట్లు సమాచారం.
రెండో అంశంగా నల్ల సముద్రంలోని పోర్టుల నుంచి ఆహార ధాన్యాలు, ఇంధన సరఫరాలు నిరాటంకంగా జరిగేలా చూడాలని భారత్ సూచించినట్లు నివేదికలు పేర్కొంటున్నాయి. నల్ల సముద్రం ద్వారా జరిగే వాణిజ్యం, ముఖ్యంగా ధాన్యం మరియు ఇంధన సరఫరాలు, అంతర్జాతీయ మార్కెట్లపై ప్రభావం చూపే అంశంగా మారిన నేపథ్యంలో సరఫరా మార్గాలను సురక్షితంగా ఉంచడంపై భారత్ దృష్టి సారించినట్లు తెలుస్తోంది.
మూడో అంశంగా నల్ల సముద్రం మీదుగా ప్రయాణించే వాణిజ్య నౌకలపై దాడులను నిలిపివేయాలని ప్రతిపాదించినట్లు సమాచారం. నౌకలపై దాడులు జరగకుండా చూడటంతో పాటు నావికుల భద్రతకు హామీ కల్పించడం ద్వారా వాణిజ్య రవాణా కొనసాగేందుకు మార్గం సుగమం అవుతుందని భారత్ భావిస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది. ఇటీవలి కాలంలో నల్ల సముద్రంలో వాణిజ్య నౌకల భద్రతపై ఆందోళనలు పెరిగిన నేపథ్యంలో ఈ అంశం ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది.
ఈ ప్రతిపాదనను భారత్ తరఫున విదేశాంగ మంత్రి ఎస్. జైశంకర్ ఉక్రెయిన్ నాయకత్వంతో చర్చించినట్లు సమాచారం. సెప్టెంబర్ 3న కీవ్ పర్యటన సందర్భంగా ఉక్రెయిన్ విదేశాంగ మంత్రి ఆండ్రి సిబిహా, అధ్యక్షుడు వొలోదిమిర్ జెలెన్స్కీతో జరిగిన చర్చల్లో ఈ అంశాలు ప్రస్తావనకు వచ్చినట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి. రష్యా, ఉక్రెయిన్తో భారత్ విడివిడిగా సంప్రదింపులు కొనసాగిస్తున్నట్లు జైశంకర్ ఇటీవల వెల్లడించారు.
ఇదిలా ఉండగా, రష్యా-ఉక్రెయిన్ మధ్య కాల్పుల విరమణకు భారత్, అమెరికా, తుర్కియే, ఈజిప్ట్ నుంచి ప్రతిపాదనలు అందినట్లు ఉక్రెయిన్ విదేశాంగ మంత్రి ఆండ్రి సిబిహా తెలిపారు. భారత్ ప్రతిపాదన విస్తృత పరిధిని కలిగి ఉందని, ఇంధన మౌలిక సదుపాయాలతో పాటు నల్ల సముద్రం పరిస్థితిని కూడా ఇందులో పరిగణనలోకి తీసుకున్నట్లు ఆయన పేర్కొన్నారు.
అమెరికా ప్రతిపాదన ప్రధానంగా ఇంధన మౌలిక సదుపాయాలపై దాడులను నిలిపివేయడంపై దృష్టి సారించగా, తుర్కియే, ఈజిప్ట్ ప్రతిపాదనలు నల్ల సముద్రంలో వాణిజ్య రవాణా, ధాన్యాల సరఫరా కొనసాగింపుపై ప్రధానంగా దృష్టి పెట్టినట్లు నివేదికలు చెబుతున్నాయి. భారత్ ప్రతిపాదన మాత్రం ఈ అంశాలను ఒకే ప్రణాళికలో కలిపినట్లు తెలుస్తోంది.
రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్ పుతిన్ కూడా ప్రధాని నరేంద్ర మోదీకి యుద్ధాన్ని ముగించేందుకు పరస్పరం అంగీకరించగల పరిష్కారాల కోసం మంచి ఆలోచనలు ఉన్నాయని పేర్కొన్నట్లు వార్తలు వచ్చాయి. ఈ నేపథ్యంలో రష్యా-ఉక్రెయిన్ మధ్య శాంతి చర్చలకు భారత్ చేస్తున్న దౌత్య ప్రయత్నాలకు ప్రాధాన్యం పెరిగింది. అయితే, ఈ ప్రతిపాదనపై ఇరు దేశాల నుంచి తుది అంగీకారం రావాల్సి ఉంది.
రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో ఇంధన సరఫరాలు, ఆహార ధాన్యాల ఎగుమతులు, అంతర్జాతీయ వాణిజ్య రవాణాపై ప్రభావం తగ్గించేందుకు భారత్ ప్రతిపాదించిన ఈ మూడు అంశాల ప్రణాళికపై తదుపరి దౌత్య చర్చలు కీలకంగా మారనున్నాయి.